IFS Lojistik Standardı

IFS Lojistik Standardı Nedir?

IFS Logistics, Almanya merkezli IFS Management GmbH tarafından yayımlanan ve gıda ile gıda dışı ürünlerin lojistik faaliyetlerinde kalite ve güvenlik gerekliliklerini tanımlayan bir denetim standardıdır. Standart; depolama, taşıma, dağıtım, yükleme, boşaltma, etiketleme ve aktarma operasyonlarını kapsar. GFSI (Global Food Safety Initiative) tarafından tanınan IFS Logistics, Avrupa perakende zincirlerinin tedarik zinciri risk yönetiminde sıkça aradığı belgelerden biridir. Mevcut yayın IFS Logistics version 2.3, 2024 yılında güncellenmiştir ve gıda savunması, gıda sahteciliği ile dijital izlenebilirlik konularında yenilikler içerir.

Standart Hangi Operasyonları Kapsar?

Standardın kapsamı sıcaklık kontrollü ve kontrolsüz depolama, frigorifik nakliye, parsiyel ve komple yük taşıma, çapraz sevkiyat (cross-docking), konteyner taşıma ve antrepo hizmetlerini içerir. Soğuk zincir, donmuş zincir, oda sıcaklığı ve hassas sıcaklık aralıkları için ayrı kontrol kriterleri tanımlanır. Hizmet kapsamına gıda dışı tüketim malları, kozmetik, hayvan yemi ve ambalaj malzemeleri de dahil edilebilir. Karayolu, demiryolu, denizyolu ve havayolu taşıma türlerinin tamamı standardın denetim alanına girer.

Belgelendirme Süreci ve Denetim Aşamaları

Süreç sözleşme, ön denetim, baş denetim, düzeltici faaliyetler ve sertifikasyon kararı aşamalarından oluşur. Denetim haberli olarak yapılır; ancak müşteri talebine göre habersiz seçeneği de mevcuttur. Denetçi; depo zemini, raf sistemleri, sıcaklık kayıt cihazları, araç bakım dosyaları, sürücü eğitim kayıtları, yükleme prosedürleri, izlenebilirlik kayıtları ve haşere kontrol raporlarını sahada inceler. Toplam puan üzerinden Foundation Level veya Higher Level belgesi düzenlenir; KO (knock-out) kriterleri ihlal edilirse sertifika verilmez. Sertifika 12 ay geçerlidir ve yıllık baş denetim ile yenilenir.

Standardın Uygunluk Aradığı İşletmeler

IFS Logistics; lojistik hizmet sağlayıcıları, soğuk hava depoları, antrepo işletmecileri, frigorifik nakliyeciler ve dağıtım merkezleri için tasarlanmıştır. AB perakende zincirlerine hizmet veren Türk lojistik firmaları, gıda üreticilerinin ihracat sevkiyatlarını taşıyan operatörler ve depolama hizmeti sunan üçüncü taraf lojistik (3PL) sağlayıcıları başlıca müşteri kitlesidir. E-ticaret büyümesiyle birlikte fulfillment merkezleri ve son mil dağıtım operatörleri de standardın kapsamına girmiştir.

IFS Logistics Belgesinin Faydaları

• GFSI Tanınması: Belge, GFSI onaylı şemalardan biri olduğu için Avrupa perakende zincirleri tarafından kabul görür.
• Soğuk Zincir Disiplini: Sıcaklık kayıt sistemleri, kalibrasyon ve soğuk zincir kırılma müdahale prosedürleri standartlaşır.
• İzlenebilirlik: Lot bazlı kayıt yapısı, geri çağırma süresini saatler düzeyine indirir.
• Müşteri Sözleşmeleri: Tedarikçi denetim talebi azalır, sözleşme sürekliliği güçlenir.
• Operasyonel Verimlilik: Yükleme ve aktarma süreleri standart prosedürler sayesinde kısalır, hasar oranı düşer.
• Marka İtibarı: Lojistik partneri olan üretici firmalar IFS Logistics belgeli operatörü tercih eder.
• Kriz Hazırlığı: Soğuk zincir kırılması, kaza ve teslimat şikayetlerinde belgesel kanıt sunulur.

Sistem Kalite'nin IFS Logistics Danışmanlık Hizmetleri

Sistem Kalite, IFS Logistics version 2.3 gerekliliklerinin lojistik operasyonlara aktarılması için yapılandırılmış bir danışmanlık süreci yürütür. Süreç, mevcut altyapı analizinden başlayıp baş denetim sonrası takip aşamasına kadar uzanır.

• Ön Değerlendirme: Depo, araç filosu, sıcaklık kontrol altyapısı ve mevcut kayıt sistemi sahada incelenir; kontrol noktası bazlı uygunsuzluk listesi çıkarılır.
• Doküman Hazırlığı: Kalite el kitabı, depolama ve taşıma talimatları, soğuk zincir prosedürleri, izlenebilirlik formları, haşere kontrol planı işletmeye özgü olarak hazırlanır.
• Eğitim: Depo personeli, sürücüler, vardiya amirleri ve kalite ekibine standardın gereklilikleri ve KO kriterleri konusunda eğitim verilir.
• Denetime Hazırlık: İç tetkik gerçekleştirilir, sıcaklık kayıt cihazları ve kalibrasyon dosyaları gözden geçirilir; bulunan uygunsuzluklar düzeltici faaliyetlerle kapatılır.
• Belgelendirme Süreci: Akredite belgelendirme kuruluşunun denetiminde işletmeye eşlik edilir; ön denetim ve baş denetim raporlarının kapanışına kadar destek sağlanır.

Sistem Kalite, 1999'dan bu yana Türkiye'de lojistik hizmet sağlayıcılarına IFS Logistics konusunda danışmanlık sunmakta; soğuk zincir altyapısı kuran firmaların belgelendirme dosyalarını hazırlamaktadır.