ADR Belgesi Almak İçin Koşullar Nelerdir?

ADR belgesi, tehlikeli maddenin karayolunda taşınması için sürücüden firmaya, araçtan ambalaja kadar olan tüm zincirin yetki ve uygunluk belgelerine verilen genel addır. Türkiye 2010 yılında ADR'ye taraf olduğundan beri tehlikeli madde taşıyan veya taşıttıran her aktörün belirli koşulları sağlaması ve uygun belgeyi alması gerekir.

ADR Belgesi Kimler İçin Gereklidir

Tehlikeli madde sayılan kimyasal, gaz, patlayıcı, oksitleyici, radyoaktif ve diğer 9 sınıf madde grubunu karayolu ile taşıyan ya da taşıttıran her aktör ADR kapsamına girer. Bu kapsamda dört ayrı belge süreci yürütülür:

• Sürücüler için ADR Sürücü Eğitim Sertifikası (SRC5).
• Araçlar için ADR Uygunluk Belgesi.
• Firmalar için Tehlikeli Madde Faaliyet Belgesi (T1, T2, T3, T4 veya T5).
• Belirli eşik üzerindeki firmalar için Tehlikeli Madde Güvenlik Danışmanı (TMGD) atama zorunluluğu.

Sürücüler İçin ADR Belgesi Koşulları

ADR sürücü sertifikası, tehlikeli madde taşımak isteyen şoförün eğitim aldığını ve sınavı geçtiğini belgeler. Başvuru için aşağıdaki koşullar aranır:

• 21 yaşını doldurmuş olmak.
• En az B sınıfı sürücü belgesine sahip olmak; tank taşıması için C sınıfı zorunludur.
• Sürücü belgesinin geçerlilik süresinin devam ediyor olması.
• Yetkili kuruluştan alınmış sağlık raporu (psikoteknik değerlendirme dahil).
• Adli sicilde tehlikeli madde taşımacılığına engel teşkil eden mahkumiyet bulunmaması.
• Bakanlığın yetkilendirdiği eğitim merkezinde temel ADR kursunu tamamlamak (asgari 24 saat).
• Kurs sonunda U-Net üzerinden yapılan teorik sınavı geçmek.

Sürücü belgesi 5 yıl geçerlidir. Süresi bitmeden 1 yıl içinde yenileme eğitimi alınması gerekir. Tank taşımacılığı, sınıf 1 (patlayıcılar) ve sınıf 7 (radyoaktif madde) için ek modüller alınmalıdır; bu modüller temel sertifikaya işlenir.

Araçlar İçin ADR Uygunluk Belgesi Koşulları

Tehlikeli madde taşıyan tankerler, römorklar ve patlayıcı taşıyan araçlar yıllık muayeneye tabidir. ADR uygunluk belgesi araç bazında düzenlenir. Aranan başlıca koşullar:

• Aracın türüne uygun ADR sınıflandırması (EX/II, EX/III, FL, OX, AT, MEMU).
• Yangın söndürücü, takoz, uyarı yeleği, gözlük, eldiven gibi zorunlu donanımın eksiksiz bulundurulması.
• Tehlikeli madde göstergelerinin (turuncu plaka, UN numarası, tehlike etiketleri) doğru biçimde monte edilmiş olması.
• Yangın söndürme sistemi, ABS, hız sınırlayıcı ve elektrik tesisatının ADR ek 9'a uygunluğu.
• Tankerlerde kalibrasyon raporu ve hidrostatik test sonuçlarının geçerli olması.
• Bakanlık yetkili muayene istasyonunda yıllık muayenenin tamamlanması.

Firmalar İçin Tehlikeli Madde Faaliyet Belgesi

Tehlikeli madde dolduran, paketleyen, depolayan, taşıyan veya taşıttıran tüzel kişilikler, faaliyet türüne göre T1'den T5'e kadar olan Tehlikeli Madde Faaliyet Belgesi'ni almakla yükümlüdür. Başvuru için:

• Faaliyet konusunun ticaret sicili gazetesi ve faaliyet raporlarıyla belgelenmesi.
• İşletmenin faaliyet adresinin SGK ve vergi dairesi kayıtlarıyla uyumlu olması.
• İSG mevzuatına uyum, yangın güvenliği ve acil müdahale planlarının hazır bulundurulması.
• Yıllık tehlikeli madde sevkiyat hacminin doğru beyan edilmesi.
• U-ETDS sistemine kayıt ve aylık bildirim yükümlülüğüne hazır olmak.

Belge 5 yıl geçerlidir ve faaliyet türü, adres veya tüzel kişilik değişikliğinde yenilenir.

TMGD (Tehlikeli Madde Güvenlik Danışmanı) Yükümlülüğü

Yıllık 50 ton üzerinde tehlikeli madde dolduran, paketleyen veya taşıyan firmalar bir TMGD görevlendirmek zorundadır. TMGD görevlendirilmesi için aranan koşullar:

• TMGD sertifikalı bir danışmanın firma adına Bakanlığa bildirilmiş olması.
• TMGD ile firma arasında danışmanlık sözleşmesinin imzalanmış olması.
• TMGD'nin yıllık faaliyet raporunu hazırlayıp 30 Ocak'a kadar Bakanlığa sunması.
• Kaza durumlarında 30 gün içinde inceleme raporu düzenlenmesi.

TMGD, şirket bünyesinde bordrolu personel olabileceği gibi dış danışman olarak da hizmet alınabilir. Sistem Patent Kalite, orta ve küçük ölçekli işletmelere dış TMGD hizmeti verir.

Ambalaj ve Etiketleme Koşulları

ADR'ye uygun taşıma için yüklemenin de standartlara uygun yapılması gerekir:

• UN onaylı ambalaj kullanımı (örnek kod: 1A1/Y/...).
• Doğru sınıflandırma (1'den 9'a kadar tehlike sınıfı ve ambalaj grubu I, II veya III).
• Doğru etiketler (yanıcı, korozif, oksitleyici, toksik, çevresel risk gibi).
• Eksiksiz taşıma evrakı (UN numarası, resmi taşıma adı, sınıf, ambalaj grubu, miktar).
• Sürücü için yazılı emir (instructions in writing) bulundurulması.

Belge Yenileme Süreleri

ADR ekosistemindeki belgeler farklı sürelerde yenilenir:

• Sürücü sertifikası: 5 yıl.
• Araç uygunluk belgesi: 1 yıl.
• Tehlikeli Madde Faaliyet Belgesi: 5 yıl.
• TMGD sertifikası: 5 yıl, sürekli mesleki gelişim modülü zorunlu.

Sistem Patent Kalite ile ADR Süreci

Sistem Patent Kalite olarak hangi belgenin firmanız için zorunlu olduğunu, faaliyet türü ve ölçeğine göre net biçimde belirleyip başvuru sürecinin tamamını yönetiyoruz. Tehlikeli Madde Faaliyet Belgesi başvurusu, TMGD görevlendirme, sürücü ve araç sertifikalarının takibi, periyodik denetim hazırlığı ve TMGD yıllık faaliyet raporu konularında 1999'dan bu yana edindiğimiz uzmanlıkla ekibimiz İstanbul, Ankara, İzmir, Bursa, Adana, Antalya, Konya, Kayseri ve Eskişehir ofislerinden ulaşılabilirdir. ADR sürecini başlatmak veya mevcut belgenizin durumunu değerlendirmek için iletişim formunu kullanabilir ya da doğrudan arayabilirsiniz.